Cuốn sách “The Art of The Leader” của William A. Cohen là một tác phẩm toàn diện về nghệ thuật lãnh đạo, được viết bởi William A. Cohen, Ph.D., một người đã dành hơn bốn mươi năm để nghiên cứu về lãnh đạo, bao gồm kinh nghiệm từ Học viện Quân sự West Point, chiến trường và các phòng họp lớn. Cuốn sách được xuất bản năm 1990 bởi Prentice Hall.
Mục tiêu chính của tác giả là cung cấp các kỹ thuật lãnh đạo thực tiễn đã được chứng minh hiệu quả qua hàng ngàn năm, có thể áp dụng cho mọi loại hình tổ chức, từ quân đội đến các doanh nghiệp, tổ chức phi lợi nhuận, trường học và các nhóm khác. Cuốn sách phủ nhận quan điểm rằng các nhà lãnh đạo sinh ra đã có khả năng lãnh đạo, mà thay vào đó khẳng định rằng bất kỳ ai cũng có thể trở thành một nhà lãnh đạo có năng lực nếu họ biết những gì cần làm và thực hiện chúng.
Dưới đây là tóm tắt các điểm và khái niệm chính trong cuốn sách:
Sự cần thiết của lãnh đạo
- Có một nhu cầu rất lớn đối với các nhà lãnh đạo ở mọi nơi, và những người lãnh đạo giỏi thường được đền đáp xứng đáng bằng tiền bạc, uy tín, an ninh công việc và sự hài lòng cao hơn.
- Tác giả cho rằng sự khan hiếm các nhà lãnh đạo giỏi là do nhiều người không biết cách trở thành một nhà lãnh đạo hiệu quả.
- Thành công trong cuộc sống thường phụ thuộc vào sự giúp đỡ của người khác, và lãnh đạo là cách để có được sự giúp đỡ đó.
Mô hình chiến đấu của lãnh đạo
- Tác giả đề xuất mô hình lãnh đạo chiến đấu là kim chỉ nam, bởi vì chiến trường là môi trường khắc nghiệt nhất để lãnh đạo, với rủi ro, sự không chắc chắn, khó khăn và hậu quả lớn cho thất bại hoặc thành công.
- Nếu bạn có thể lãnh đạo người khác trên chiến trường, bạn có thể lãnh đạo họ ở bất cứ đâu.
- Tướng George S. Patton định nghĩa lãnh đạo là nghệ thuật khiến cấp dưới của bạn làm điều không thể.
Các nguyên tắc và kỹ thuật lãnh đạo chính
Các châm ngôn của Cohen:
- Bồi thường: Là sản phẩm phụ của sự đóng góp cho xã hội và tỷ lệ thuận với sự đóng góp đó.
- Nghĩa vụ: Bất kể nghề nghiệp, bạn có nghĩa vụ đối với xã hội.
- Khả năng cá nhân: Mỗi cá nhân đều có tiềm năng làm những điều vĩ đại; cần khám phá khả năng đặc biệt và chấp nhận nhiệm vụ mới.
- Lãnh đạo: Một nhà lãnh đạo chấp nhận trách nhiệm, đặt phúc lợi của người được lãnh đạo lên trước phúc lợi cá nhân.
- Lập kế hoạch: Hành động thành công không phải do tai nạn hay may mắn mà là kết quả của phân tích và thực hiện kế hoạch.
- Trách nhiệm: Nếu được giao nhiệm vụ, bạn chịu trách nhiệm hoàn thành thành công và không thể chuyển trách nhiệm cho người khác.
- Rủi ro: Đừng bao giờ ngại chấp nhận rủi ro; đó là cách duy nhất để thành công.
- Tự tin: Đến từ việc hoàn thành thành công các nhiệm vụ ngày càng khó khăn.
- Thành công: Đến từ việc “chơi hết mình” (playing hard), nghĩa là biến nhiệm vụ thành niềm vui.
6 cách để mô hình chiến đấu hoạt động hiệu quả cho bạn:
- Sẵn sàng chấp nhận rủi ro.
- Sáng tạo.
- Nắm quyền kiểm soát.
- Có kỳ vọng cao: Kỳ vọng càng cao, thành tựu càng lớn.
- Duy trì thái độ tích cực: Thái độ tích cực có thể kiểm soát và tạo ra tác động sinh lý tích cực.
- Đi đầu: Bạn không thể lãnh đạo từ phía sau; hãy dẫn dắt bằng hành động, như khẩu hiệu quân sự “Follow me”.
4 cách để thu hút người khác đi theo bạn:
- Khiến người khác cảm thấy quan trọng: Đây là động lực mạnh mẽ nhất, vượt trội hơn tiền bạc, thăng chức hay điều kiện làm việc.
- Thúc đẩy tầm nhìn của bạn: Một nhà lãnh đạo phải có ý tưởng rõ ràng về nơi muốn đưa nhóm đến và truyền đạt tầm nhìn đó để đạt được sự đồng thuận.
- Đối xử với người khác như bạn muốn được đối xử: Mọi người không sẵn lòng đi theo những nhà lãnh đạo thờ ơ với cách họ bị đối xử.
- Chịu trách nhiệm về hành động của bạn và thừa nhận sai lầm: Điều này xây dựng lòng tin và sự tôn trọng; trách nhiệm không thể bị giao phó.
3 cách bổ sung để thu hút sự theo dõi:
- Khen ngợi công khai, chỉ trích riêng tư: Khen ngợi sẽ được lan truyền và khuyến khích hành vi tích cực, trong khi chỉ trích riêng tư (có thể dùng “kỹ thuật sandwich” của Mary Kay Ash) sẽ giảm thiểu phản ứng tiêu cực.
- Gặp gỡ và được nhìn thấy: Giúp bạn hiểu rõ điều gì đang diễn ra trong tổ chức, giao tiếp hiệu quả và thể hiện cam kết của mình.
- Sử dụng cạnh tranh để biến nỗ lực thành trò chơi: Cạnh tranh có thể biến công việc thành niềm vui và thúc đẩy hiệu suất.
7 chiến lược ảnh hưởng:
4 chiến lược cơ bản:
- Thuyết phục: Sử dụng khi quyền hạn của bạn bị hạn chế hoặc ngang bằng với người khác. Hãy đưa ra lý do, nhấn mạnh nhu cầu cá nhân hoặc sự xứng đáng của mục tiêu.
- Đàm phán: Áp dụng khi lợi ích cảm nhận được của người bạn muốn lãnh đạo hạn chế và quyền lực tương đối ngang bằng. Đề nghị trao đổi lợi ích.
- Tham gia: Một chiến lược mạnh mẽ để tạo ra cảm giác làm chủ ý tưởng, mục tiêu cho người khác. Điều này bao gồm chia sẻ thông tin, trao quyền và hợp tác.
- Chỉ đạo: Chỉ nên sử dụng khi thời gian quá eo hẹp hoặc hành động không mấy dễ chịu cho cá nhân. Không nên lạm dụng.
3 chiến lược thao túng (có rủi ro và chỉ nên dùng cho lợi ích của tổ chức/nhiệm vụ):
- Dụ dỗ: Dùng khi quyền hạn không chính thức và bạn không muốn người khác biết rõ bạn đang dẫn dắt họ đi đâu.
- Chuyển hướng: Dùng khi không muốn tiết lộ lý do thực sự của hành động, thường để bảo toàn thể diện hoặc tránh xung đột.
- Từ bỏ: Dùng khi quan trọng là phải từ chối khả năng hoặc quyền lực của chính mình để khiến người khác làm điều gì đó, thường để tạo sự đồng cảm hoặc khuyến khích sự tài trợ từ cấp trên.
4 cách xây dựng sự tự tin trong lãnh đạo:
- Trở thành một nhà lãnh đạo không chính thức: Tìm kiếm và chấp nhận các cơ hội lãnh đạo ngoài trách nhiệm thông thường.
- Là một người thầy và người giúp đỡ không ích kỷ: Giúp người khác thành công, kể cả khi phải hy sinh bản thân.
- Phát triển chuyên môn: Chuyên môn là nguồn sức mạnh lãnh đạo. Bạn có thể trở thành chuyên gia trong bất cứ lĩnh vực nào trong 5 năm hoặc ít hơn nếu nỗ lực.
- Sử dụng hình ảnh tinh thần tích cực: Thực hành hình dung thành công để xây dựng sự tự tin, vì tâm trí diễn giải các buổi diễn tập tinh thần như kinh nghiệm thực tế.
Xây dựng tổ chức như một đội bóng chiến thắng: Dựa trên 4 yếu tố:
- Tính gắn kết: Các thành viên đặt lợi ích nhóm lên trên lợi ích cá nhân; tổ chức gắn kết thường vượt trội về hiệu suất.
- Làm việc nhóm: Làm việc cùng nhau để tối đa hóa điểm mạnh và giảm thiểu điểm yếu cá nhân; kinh nghiệm làm việc nhóm cùng nhau có tác động lớn hơn kinh nghiệm cá nhân.
- Tinh thần cao: Cảm giác hạnh phúc và thăng hoa của cá nhân; có được khi mọi người cảm thấy sở hữu công việc và môi trường làm việc vui vẻ.
- Tinh thần tập thể của tổ chức: được xây dựng trên sự chính trực cá nhân, lòng tin lẫn nhau và sự tập trung vào đóng góp chứ không phải lợi ích cá nhân.
Cách huấn luyện đội ngũ chiến thắng:
- Biến huấn luyện thành lối sống: Thực hiện hàng ngày, không phải chỉ định kỳ.
- Luôn sẵn sàng tiếp cận: Đừng xây dựng bức tường giữa bạn và người bạn lãnh đạo.
- Tư vấn những người bạn lãnh đạo: Gặp gỡ 1-1 định kỳ để xem xét hiệu suất, tìm hiểu vấn đề và cung cấp lời khuyên.
- Luôn công nhận hiệu suất tốt: Khen ngợi là một trong những động lực mạnh mẽ nhất của con người.
- Quở trách khi cần thiết: Thực hiện ngay lập tức, riêng tư, cụ thể và có tính xây dựng để khuyến khích cải thiện.
- Quản lý kỷ luật: Duy trì các tiêu chuẩn cao về kỷ luật; sự chắc chắn của hình phạt quan trọng hơn mức độ nghiêm khắc của nó.
Bí quyết động viên:
- Nghiên cứu chỉ ra rằng các yếu tố quan trọng nhất đối với nhân viên không phải là lương cao, an ninh việc làm hay phúc lợi tốt, mà là: được đối xử tôn trọng, công việc thú vị, được công nhận, cơ hội phát triển kỹ năng, được lắng nghe ý tưởng, có cơ hội tự suy nghĩ, nhìn thấy kết quả công việc, và làm việc với các quản lý hiệu quả.
- Lý thuyết cấp bậc nhu cầu của Maslow và lý thuyết hai yếu tố của Herzberg giải thích rằng các yếu tố vệ sinh (như lương, phúc lợi) chỉ ngăn ngừa sự không hài lòng, trong khi các yếu tố động viên (như thành tựu, công nhận, thử thách) mới thực sự tạo ra sự hài lòng trong công việc.
7 bước để nắm quyền trong tình huống khủng hoảng:
- Xác định mục tiêu ngay lập tức.
- Giao tiếp điều bạn muốn thực hiện theo cách thu hút sự chú ý của người khác.
- Hành động táo bạo: Không phải lúc để thận trọng, mà là lúc chấp nhận rủi ro.
- Quyết đoán: Đừng trì hoãn việc đưa ra quyết định.
- Kiểm soát tình hình bằng cách chủ động.
- Lãnh đạo bằng gương: Hãy làm gương cho những gì bạn yêu cầu.
- Sa thải những người không làm được việc và tuyển dụng những người có năng lực: Đặc biệt quan trọng trong tình huống khủng hoảng để xây dựng một đội ngũ tốt nhất có thể.
7 hành động để phát triển sức hút:
- Thể hiện sự cam kết: Bằng sự kiên trì, nỗ lực phi thường, hy sinh và chấp nhận rủi ro.
- Trông đúng vai trò: Cách bạn ăn mặc và vẻ ngoài của bạn tạo nên một hình ảnh lãnh đạo cụ thể.
- Ước mơ lớn: Đặt ra các mục tiêu lớn, khó khăn và đáng giá sẽ truyền cảm hứng cho người khác hy sinh để đạt được chúng.
- Tiếp tục tiến tới mục tiêu: Đừng chỉ đặt mục tiêu mà hãy hành động để tiến lên, hoàn thành các mục tiêu trung gian và công bố thành công.
- Làm bài tập của bạn: Chuẩn bị kỹ lưỡng và thực hành sẽ khiến bạn thực hiện những việc khó khăn một cách dễ dàng và được xem là có sức hút.
- Xây dựng một sự bí ẩn: Đừng giải thích cách bạn làm điều gì đó khó khăn. Giữ bí mật về phương pháp sẽ tăng thêm sức hút cho bạn.
- Sử dụng cách tiếp cận gián tiếp: Khiến người khác tự muốn làm điều bạn muốn, thay vì ra lệnh trực tiếp. Điều này dựa trên gợi ý và tôn trọng lòng tự trọng của họ.
Giải quyết vấn đề và ra quyết định của nhà lãnh đạo:
- Không tự giải quyết mọi vấn đề mà hãy để cấp dưới phát triển khả năng giải quyết vấn đề của họ.
- Bạn phải là người giải quyết vấn đề khi nó liên quan đến lãnh đạo tổ chức, bạn có chuyên môn độc đáo, trong tình huống khẩn cấp, hoặc khi cấp dưới của bạn bị mắc kẹt.
- Các công cụ giải quyết vấn đề:
- Động não: Phương pháp giải quyết vấn đề theo nhóm để tận dụng chuyên môn, tạo ra giải pháp sáng tạo và tăng cam kết.
- Kỹ thuật tâm lý: Sử dụng tiềm thức để giải quyết vấn đề bằng cách thu thập thông tin, tập trung suy nghĩ trước khi ngủ và ghi lại ý tưởng khi thức dậy.
- Phân tích các phương án thay thế: Phương pháp sáu bước bao gồm: định nghĩa trọng tâm vấn đề, xác định các yếu tố liên quan, phát triển giải pháp thay thế với ưu nhược điểm, phân tích và so sánh, rút ra kết luận, và chọn giải pháp tốt nhất.
Tóm lại, “The Art of The Leader” cung cấp một lộ trình thực tế để phát triển các kỹ năng lãnh đạo thông qua việc áp dụng các nguyên tắc rõ ràng, nhấn mạnh rằng lãnh đạo là một hành trình học hỏi và thực hành liên tục, và thành công có thể đạt được bằng cách tập trung vào việc phục vụ và phát huy tiềm năng của người khác.