Dựa trên các giáo trình và bài giảng của thầy Vương Thụy Đình, trình tự luyện tập Thiếu Lâm khí công Nội kình nhất chỉ thiền được xây dựng một cách khoa học, tuân thủ nguyên tắc “tuần tự tiệm tiến”, từ xây dựng nền tảng (Sơ cấp) đến phát triển công năng đặc dị và kỹ năng chiến đấu (Cao cấp).
Dưới đây là lộ trình cụ thể:
1. Giai đoạn Sơ cấp (Trúc cơ – Xây nền)
Giai đoạn này tập trung vào việc khơi thông kinh lạc, chữa bệnh, cường thân và xây dựng nền tảng nội lực.
• Bước 1: Nhiệt thân pháp (Khởi động): Người tập bắt đầu với 9 bài tập làm nóng (như Dao Đan điền, Ma Đan điền, La Đan điền…). Mục đích là làm mềm dẻo gân cốt, linh hoạt các khớp (thông Lục quan), và “thổ cố nạp tân” (thải cũ nạp mới) để chuẩn bị cơ thể tốt nhất cho việc nạp khí.
• Bước 2: Mã bộ trạm trang (Công pháp nền tảng): Đây là bài tập quan trọng nhất (“Trúc cơ công”). Người tập đứng tấn (Mã bộ), ngón chân bám đất, tay tạo dáng ôm cầu.
◦ Mục đích: Gia tốc vận hành khí huyết, khơi thông kinh lạc, tích lũy nội kình.
◦ Yêu cầu: Tập từ tư thế đứng cao (cao trang) hạ thấp dần xuống (thấp trang) để tăng cường độ.
• Bước 3: Ban chỉ pháp (Luyện ngón tay/chân – Kỹ thuật cốt lõi): Kết hợp với Mã bộ trạm trang, người tập cử động các ngón tay và bấm ngón chân theo quy luật (thứ tự 2-4-1-5-3).
◦ Mục đích: Đả thông hai mạch Nhâm – Đốc, kích thích 12 đường kinh lạc và lục phủ ngũ tạng tương ứng.
• Bước 4: Động công (Luyện tích trữ và giải phóng năng lượng): Sau khi có nền tảng tĩnh (Trạm trang), người tập chuyển sang các bài động công như: Song tý lãm nguyệt, Thập tự thủ, Bão cầu, Đan phượng triều dương, Tiên nhân chỉ lộ…
◦ Mục đích: Luyện “ngoại khí nội thu” (thu khí vào) và “nội khí ngoại phóng” (phát khí ra), rèn luyện sự phối hợp giữa Ý – Khí – Lực.
• Bước 5: Các bài tập hỗ trợ và Thu công:
◦ Điều khí công: La khí, Chuyển khí để điều chỉnh âm dương.
◦ Bảo kiện công (Khai thất khiếu): Xoa bóp các huyệt vị vùng đầu mặt (chải đầu, xoa mắt, xoa mũi, đánh trống trời…) để bảo vệ ngũ quan.
◦ Thu công: Dẫn khí về Đan điền và Lôi thanh (hét tiếng sấm) để tránh sai lệch khí.
2. Giai đoạn Cao cấp (Nâng cao và Chuyên sâu)
Sau khi đã thành thục sơ cấp (thường là sau khi đã đả thông kinh mạch và có nội kình căn bản), người tập tiến lên các bài tập phức tạp hơn nhằm gia tăng công lực và kỹ năng chiến đấu (kỹ kích).
• Nhiệt thân pháp nâng cao: Bổ sung các động tác khởi động khó hơn như: Song giao tý (hai tay giao nhau), Song yêu bối, Đơn bàn long huyền, Đoan bình (bưng bình) để rèn luyện sự dẻo dai và chịu đựng cao hơn.
• Hình trang công (Luyện các thế tấn hình tượng): Từ nền tảng Mã bộ cơ bản, người tập chuyển sang các thế đứng mô phỏng các loài vật hoặc các vị thần để luyện các dòng khí đặc thù:
◦ Xà hình trang (Hình rắn).
◦ Long hình trang (Hình rồng).
◦ Hổ hình trang (Hình hổ).
◦ Kim Cang trang và La Hán trang (mô phỏng các vị hộ pháp).
◦ Hư bộ trang (còn gọi là Kiếm chỉ trang).
• Thiết hoàn công (Luyện với vòng sắt): Người tập đeo các vòng sắt (thiết hoàn) vào tay (đeo “Phối trọng” khoảng 3-5 cân ta) khi luyện các bài vận thủ (như Vận thủ đới phối trọng).
◦ Mục đích: Tăng cường nội kình nhanh chóng, biến cánh tay thành “đồng tường sắt vách” (Khí công bài đả).
• Các kỹ thuật vận khí đặc biệt:
◦ Thái khí pháp: Kỹ thuật lấy khí từ thiên nhiên (mặt trời, mặt trăng, cây cối).
◦ Thôi khí pháp: Kỹ thuật đẩy/phát khí chữa bệnh hoặc tấn công.
◦ Hành công: Luyện khí trong khi đi lại (bước đi) thay vì chỉ đứng một chỗ.
Tổng kết nguyên tắc luyện tập
1. Tuần tự tiệm tiến: Tập từ dễ đến khó, từ đứng cao xuống đứng thấp, từ tĩnh đến động. Không được nóng vội đốt cháy giai đoạn.
2. Kiên trì: Giai đoạn đầu (khoảng 10 ngày) thường đau nhức cơ bắp, phải vượt qua giai đoạn này (“hết khổ đến sướng”) mới đạt được kết quả.
3. Chính xác: Không cần nhập tĩnh hay quán tưởng, nhưng bắt buộc tư thế và động tác phải tuyệt đối chính xác.
Bạn nên bắt đầu thuần thục 9 bài Nhiệt thân pháp và Mã bộ trạm trang kết hợp Ban chỉ pháp trước khi nghĩ đến các bài tập cao cấp như Hình trang hay Thiết hoàn công.