Bạn có biết rằng lý do lớn nhất khiến hầu hết mọi người thất bại trong kinh doanh không phải là do thiếu kiến thức sản phẩm hay năng khiếu thiên bẩm, mà là vì họ thiếu một tầm nhìn đúng đắn ngay từ đầu? Hành trình xây dựng sự nghiệp giống như việc leo núi Everest hay lắp ráp một bức tranh ghép hình khổng lồ; nếu không nhìn thấy bức tranh toàn cảnh từ trên cao, bạn sẽ dễ dàng bỏ cuộc ngay từ những bước chân đầu tiên.
Sau bài viết này, bạn sẽ đạt được các mục tiêu sau:
- Hiểu rõ khái niệm “tầm nhìn” (perspective) và cách nó quyết định thái độ cũng như sự thành bại của bạn.
- Khám phá “mẫu số chung của thành công” thông qua bài thuyết trình lịch sử năm 1940 của Albert Gray.
- Học cách kết nối và dẫn dắt người mới bằng cách đáp ứng đúng nhu cầu thực tế của họ thay vì áp đặt tầm nhìn quá lớn.
- Nhận diện nguyên nhân thực sự khiến mọi người bỏ cuộc trong 30 ngày đầu tiên và cách giúp bản thân hoặc đội nhóm vượt qua giai đoạn trì trệ.
Tầm Nhìn Là Gì và Tại Sao Nó Lại Quan Trọng?
Jim Dornan, người đồng sáng lập hệ thống toàn cầu Network 21, chia sẻ rằng dù thế giới thay đổi, công nghệ phát triển và các mô hình kinh doanh tiến hóa, những nguyên tắc cốt lõi để thành công vẫn luôn giữ nguyên.
Tầm nhìn chính là lăng kính quyết định cách bạn nhìn nhận cơ hội và đối mặt với thách thức.
- Tầm nhìn hạn hẹp (Cơ học): Nhìn nhận công việc kinh doanh chỉ đơn giản là bán một vài sản phẩm và kiếm một ít tiền lẻ.
- Tầm nhìn rộng mở (Đỉnh núi): Nhìn thấy một sự nghiệp tự chủ, sở hữu một hệ thống vận hành tự động và xây dựng những mối quan hệ bền vững dựa trên sự tin tưởng.
Hãy tưởng tượng bạn đang bay ở độ cao 25.000 feet và nhìn thẳng vào đỉnh Everest hùng vĩ. Khi bạn có được góc nhìn bao quát đó, những rào cản nhỏ bé dưới mặt đất sẽ không còn làm bạn sợ hãi nữa.
Gặp Gỡ Mọi Người Tại Nơi Họ Đang Đứng
Một sai lầm phổ biến của những người làm kinh doanh nhiệt huyết là cố gắng bán một chiếc “Mercedes” cho một người chỉ đang tìm kiếm một chiếc “Volkswagen” làm phương tiện đi lại cơ bản.
Khi tuyển dụng hoặc chia sẻ cơ hội, chúng ta thường có xu hướng đổ quá nhiều thông tin và kỳ vọng lên người mới. Họ có thể chỉ muốn kiếm thêm $100 mỗi tháng để đóng học phí cho con, nhưng chúng ta lại ép họ phải nhìn thấy tầm nhìn trở thành “Diamond” (Kim cương) hay phải hy sinh, kỷ luật khắc nghiệt.
- Gặp gỡ tại chỗ: Lắng nghe nhu cầu thực tế của họ ngay lúc này. Nếu họ muốn sản phẩm tốt và kiếm một khoản thu nhập nhỏ, hãy giúp họ đạt được điều đó trước.
- Để họ tự quyết định: Bức tranh lớn hơn sẽ dần hiển hiện khi họ tự mình trải nghiệm sản phẩm, xây dựng mối quan hệ và tham dự các buổi đào tạo. Đừng ép buộc, hãy để họ tự đưa ra lựa chọn theo tốc độ của riêng mình.
Mẫu Số Chung Của Thành Công
Năm 1940, Albert Gray đã trình bày một bài phát biểu lịch sử trước các đại lý bảo hiểm nhân thọ tại Philadelphia với tiêu đề “Mẫu số chung của thành công”. Những bài học từ hơn 80 năm trước vẫn còn nguyên giá trị thực tiễn cho đến ngày nay.
Albert Gray phát hiện ra rằng bí quyết thành công không nằm ở sự chăm chỉ đơn thuần, cũng không nằm ở tài năng xuất chúng. Bí quyết nằm ở chỗ:
“Người thành công có thói quen làm những việc mà người thất bại không thích làm.”
Những việc đó là gì? Đó là việc gọi điện thoại, chia sẻ cơ hội, đối mặt với sự từ chối và bước ra khỏi vùng an toàn.
Cả người thành công và người thất bại đều ghét những việc này! Điểm khác biệt là:
- Người thành công bị chi phối bởi mong muốn đạt được kết quả tốt đẹp (pleasing results).
- Người thất bại bị chi phối bởi mong muốn có những phương pháp dễ chịu (pleasing methods) và hài lòng với những gì có được chỉ bằng cách làm những việc họ thích.
Tại Sao Mọi Người Bỏ Cuộc và Cách Vượt Qua
Jim Dornan chỉ ra rằng phần lớn mọi người rời bỏ kinh doanh trong vòng 30 ngày đầu tiên. Việc đăng ký tham gia thì rất dễ dàng, nhưng họ lại dễ dàng bỏ cuộc vì chưa được chuẩn bị tâm lý để đối diện với những phản ứng tiêu cực đầu tiên từ bạn bè và người thân.
Khi một người rơi vào tình trạng trì trệ (slump), điều đó đơn giản có nghĩa là những việc họ ghét làm đã trở nên lớn hơn lý do họ bắt đầu hành động. Nói cách khác, sự thoải mái tạm thời đã chiến thắng mục tiêu dài hạn.
Để đưa một người (hoặc chính bạn) ra khỏi giai đoạn trì trệ:
- Đừng nói về sản lượng hay doanh số (Production): Việc ép buộc doanh số chỉ làm tăng thêm áp lực.
- Hãy nói về mục đích (Purpose): Khơi gợi lại lý do ban đầu họ tham gia. Họ muốn tránh né “cơn ác mộng” nào (như công việc nhàm chán, nợ nần)? Hay họ đang theo đuổi giấc mơ nào?
Thực tế đáng buồn: Con người thường dễ dàng thích nghi với sự thiếu thốn và khó khăn của một cuộc sống nghèo nàn hơn là thích nghi với sự kỷ luật và nỗ lực cần có để xây dựng một cuộc sống tốt đẹp hơn.
Bức Tranh Ghép Hình Cuộc Đời
Hầu hết mọi người sống và làm việc một cách ngẫu nhiên vì họ chưa từng đặt cái “nắp hộp” có hình mẫu cuộc đời lên bàn trước khi bắt tay vào hành động. Họ đang lắp ráp cuộc đời mình mà không biết hình ảnh hoàn thiện trông sẽ ra sao.
Kinh doanh không phải là một thử nghiệm hay một trò may rủi. Hệ thống Network 21 giống như một “trường đại học làm chủ cuộc sống” đã được kiểm chứng qua nhiều thập kỷ trên toàn cầu, cung cấp đầy đủ sách, đĩa huấn luyện, hội thảo và người dẫn dắt.
Nhưng cuối cùng, đây vẫn là một “công việc tự thân” (inside job). Thành công đòi hỏi thái độ, niềm tin, sự kiên trì, lòng trung thành và tinh thần đồng đội.
“Hãy mặc cho chó sủa, đoàn lữ hành cứ thế đi qua.” – Sẽ luôn có những tiếng nói hoài nghi xung quanh bạn, nhưng khi bạn biết rõ mình đang đi đâu và sở hữu một hệ thống vững chắc, bạn sẽ không bao giờ bị lung lay.
Tổng kết
Những bài học then chốt cần ghi nhớ:
- Tầm nhìn (Perspective) quyết định tất cả: Thái độ, niềm tin và lăng kính bạn nhìn nhận cơ hội quan trọng hơn nhiều so với kiến thức kỹ thuật hay sản phẩm.
- Gặp gỡ mọi người tại nơi họ đứng: Đừng vội ép người mới nhận “tầm nhìn Mercedes” khi họ chỉ đang cần một “chiếc Volkswagen” để giải quyết nhu cầu tài chính cấp bách.
- Mẫu số chung của thành công: Hình thành thói quen thực hiện những việc khó khăn, không thoải mái mà người thất bại thường né tránh. Hãy để bản thân bị dẫn dắt bởi khát khao đạt được kết quả.
- Giải cứu khỏi sự trì trệ bằng Mục Đích: Khi bạn hoặc đồng đội muốn bỏ cuộc, hãy tập trung thảo luận về “Tại sao” (Mục đích) thay vì “Như thế nào” (Doanh số, kỹ thuật).
- Vẽ rõ bức tranh cuộc đời: Xác định rõ ràng mục tiêu cuộc sống trước khi bắt đầu hành động để tránh những nỗ lực mù quáng.
(Nguồn: Từ bài đào tạo “Perspective” của doanh nhân Jim Dornan)